History

Clubrecords weer ontdekt!                 

Na lang speurwerk zijn ze dan toch weer teruggevonden! Dankzij de (tot nu toe) laatste hoofdtrainer wedstrijdzwemmen, Ton Broekhuis, zijn de overzichtslijsten van de clubrecords van HZC de Robben toch bewaard gebleven. Destijds hield Roos Pardon (moeder van Eric) de clubrecords keurig bij in een klapper die nu weer boven water is. Geweldig! Ondergetekende heeft ze allemaal weer op een rijtje gezet. Sporters van HZC de Robben kunnen zich vanaf nu weer gaan richten op en proberen zich te meten met de HZC de Robben-zwemsnelheid van weleer! De overzichtlijsten van de clubrecords van HZC de Robben zijn opgesplitst in dames en heren.  Klik hier voor de Heren en klik hier voor de Dames. Lees hieronder een beknopte versie van de historie van het wedstrijdzwemmen.

Historie van het wedstrijdzwemmen bij HZC de Robben

In de gelagkamer van het knusse zwembad Boekhout te Loosdrecht bespreekt in 1932 een groepje optimisten hun zwemplezier en komt tot de slotsom dat de oprichting van een vereniging de enige mogelijkheid biedt om jong en oud nader tot het zwemmen te brengen. Enkele dagen later, op 24 augustus, werd de Hilversumse Zwem Club, de H.Z.C. opgericht. Aanvankelijk voor het aanleren van de zwemkunst en het “genoegelijkheidszwemmen”. Met het verrijzen van de badinrichting aan de Kapelstraat kreeg naast “genoeglijkheidszwemmen” het “sportzwemmen” een steeds prominentere plaats binnen de H.Z.C. In september 1937 roept de H.Z.C. “den heer” Jan Stender een hartelijk welkom toe. Jan Stender heeft zich vanaf dat moment “disponibel gesteld” het technisch gedeelte van de zwemmerij onder zijn hoede te nemen. De H.Z.C. kon namelijk niet ontkennen dat geen van de toenmalige TC-leden de capaciteiten hadden om het fijne van het wedstrijdwezen, zowel polo- als baanzwemmen, aan de leden bij te brengen. Een aanstelling met grote gevolgen en bepalend voor de gouden zwemhistorie van Hilversum. Voortvarend zette Jan Stender zijn eigen sportervaring en opgedane kennis bij de Amsterdamse H.D.Z. in bij de H.Z.C. in Hilversum waar destijds de prestaties van het sportzwemmen nog niet voor echte werfkracht zorgde. Het karakter van de vereniging werd in die tijd nog nadrukkelijk gekleurd door het “genoeglijkheidszwemmen”. Weifelend verontschuldigt de club zich daarvoor. Het Bestuur meldt in 1937 dat, door het oorspronkelijke karakter van de vereniging, er minder aandacht is geschonken aan de groep sportzwemmers. Zij poogt echter om onder eminente leiding van de heer J. Stender dit verzuim te herstellen. Met Stender voorop kon de club niet ontkennen dat Loosdrecht als sportcentrum te ver uit de richting lag. Het Bestuur is daarop in onderhandeling getreden met de directie van het zwembad Crailoo en breidde haar faciliteiten daarmee weer uit. Vanaf nu werd er gezwommen in de nieuwe Overdekte aan de Kapelstraat, in bad “De Boomhoek” en zwembad “Crailoo”. Het paste helemaal in de visie en trainingsmethodiek van Stender; om goed te presteren moest ook het volume van oefening omhoog. Baan na baan werd er getrokken in de Hilversumse zwembaden, afgewisseld met het oefenen van startduiken of keerpunten. Onder begeleiding van de luide stem van Stender werd de training van “ausdauer” technisch krachtig ondersteund. Naast zijn trainerswerk ondersteunde Jan Stender, maar ook diens vrouw Rie, de vereniging veelvuldig met vakkundig jury- en secretariaatswerk. Met de aanpak van Stender als oefenmeester van de H.Z.C. zitten de sportprestaties onomkeerbaar in de lift. Onder het motto: “beter is de vijand van het goede” vroeg het sportzwemmen binnen de vereniging steeds meer. Maar met deze prestatiedrang groeide nagenoeg gelijktijdig de weerstand binnen de vereniging. De sportgroep zag destijds graag 50% van de zwemuren tot haar beschikking. Op 2 september 1939 leidde verzet van de sportgroep tot het beleggen van een Buitengewone Algemeene Vergadering. Het zou een lange, heftige vergadering worden. Beschuldigingen, moties van wantrouwen, “stoelen werden afgebrand”, vijandige gezindheid, het was duidelijk dat de meningsverschillen niet meer waren te overbruggen. De discussies over trouwe en ontrouwe H.Z.C.-ers waren niet van de lucht. Ging het nu om een kwestie tussen sport en genoegen? Ging het nu om het gebrek aan vertrouwen betreffende enkele bestuursleden? Of stond het totale bestuursbeleid (begrotingstekort) ter discussie? Het zittende bestuur onder leiding van de heer Sprong kon echter niets anders concluderen dan dat de sportgroep het sportzwemmen op het eerste plan wilde brengen. Dit was voor het Bestuur onacceptabel en wees daarmee de eisen van de sportgroep af. Jan Stender werd op non-actief gesteld. De “slecht-riekende” actie was uiteindelijk de aanleiding voor nagenoeg de voltallige sportgroep om uit de H.Z.C. te stappen. Het was snel duidelijk dat Jan Stender de trainer zou worden van deze uit de H.Z.C. getreden sportgroep. De afscheiding van de H.Z.C. wakkerde de prestatiedrang flink aan. Uiteindelijk zou dus op het gift der tweespalt tussen “genoeglijkheidszwemmen” en sportzwemmen de Hilversumse zwemsport pas echt gaan gloriëren. Op 15 oktober 1940 kwam het tot de oprichting van de Z.V. de Robben. Een oorlogskindje, echter zonder fysieke of psychische zwakte. Van de meet af aan ontwikkelde Z.V. de Robben zich als een sportclub met kampioensaspiraties. Vanuit de oorsprong bleef de rivaliteit tussen de beide Hilversumse zwemverenigingen erg groot. Z.V. de Robben was en bleef Jan Stender, en tussen hem en de H.Z.C. zou het nooit meer goed komen. Jan Stender koerste met zijn Robben op eigenzinnige wijze. Kort na de oorlog benoemd als Bondstrainer van de Nationale zwemselectie liet hij alle nationale toppers op zijn (eigen)wijze vele kilometers maken in zijn geliefde zwembad Crailoo. Met de fantastische sportprestaties van Nel van Vliet verwierf Stender eerst nationale, maar al snel ook internationale bekendheid. Met zijn harde aanpak kweekte Jan Stender diverse generaties taaie topzwemsters en zwemmers van internationaal niveau. Van over de hele wereld kwamen trainers zijn “moderne aanpak” van dichtbij bekijken. Stender voelde aan wat later wetenschappelijk bewezen werd. Maar er was ook altijd weer het gift van tweespalt. Gif waarop Stender altijd weer wist te presteren. Werd hij in 1947, vanwege zijn “niet pedagogische” aanpak, afgeserveerd als bondstrainer bij de zwembond, na de Olympische Spelen in Londen (1948) kon hij met het goud van zijn pupil Nel van Vliet zelf weer een lange neus maken. Hij ontpopte zich als een ware kampioenenkweker. Zo kon destijds het Bondsorgaan, de Zwemkroniek, melden dat er maar liefst zes wereldrecordhouders in één Hilversumse straat woonden. Tussen 1940 en 1971 zou het in Hilversum records (zo’n kleine 125) regenen. Weliswaar vertraagd, maar ook Jan Stender zelf ontving diverse onderscheidingen, waaronder Koninklijke. Nee, nee geen directe erkenning, daarvoor acteerde hij te controversieel. Van beul van Hilversum tot kindervriend. Stender het fenomeen waarvan ooit eens iemand zei dat hij zelfs een stuk ijzer kon leren zwemmen. Met de oprichting van de Z.V. de Robben was de H.Z.C. het, door Stender zelf ontwikkelde, imago kwijt. Hoewel binnen de H.Z.C. de technische leiding kundig werd overgedragen aan mevr. M. Snelle moest de H.Z.C. op wedstrijdgebied het hoofd diep buigen voor de Z.V. de Robben. Echt grote zwemsuccessen voor de H.Z.C. zijn pas te noteren als Geertje Wielema na de Olympische Spelen van Helsinki in 1952 vanwege een conflict met trainer Stender van de Robben overstapt naar de H.Z.C. Met in de tas haar zilveren Olympische medaille kwam zij bij de H.Z.C. onder leiding van zwemtrainer Peter vd Heuvel. In 1954 op de EK van Turijn veroverde Geertje, uitkomend voor de H.Z.C. een gouden, zilveren en bronzen medaille. Net als destijds na de fenomenale prestaties van Nel van Vliet liep heel Hilversum uit om Geertje tijdens een rijtoer door Hilversum te huldigen. Vanuit de oorsprong bleef de rivaliteit tussen de beide Hilversumse zwemverenigingen erg groot. Z.V. de Robben was en bleef Jan Stender, en tussen hem en de H.Z.C. zou het nooit meer goed komen. In 1970 gebeurde echter toch wat lang voor onmogelijk werd gehouden. De H.Z.C. en de Z.V. de Robben kwamen tot elkaar en bespraken de mogelijkheid van een fusie. Nog voor die uiteindelijke fusie (1 januari 1971) vertrok Stender. Ook het bestaan van de fusieclub HZC de Robben wordt vanaf 1971 nog gekenmerkt door diverse nationale en internationale successen. Internationale successen die echter enkel nog maar behaald werden met het waterpolo. Eind jaren 70 moest de fusievereniging constateren dat de zwemprestaties niet meer mee konden lopen met de nationale top laat staan met die van de internationale top. Beginjaren 80 stond binnen de vereniging zelfs de gehele zwemafdeling ter discussie. Het oordeel over de zwemafdeling werd toen uitgesteld door inspanningen van Jan-Bram van Luit en de laatste nationale topzwemmer (schoolslag) van HZC de Robben, Eric Pardon. Eric Pardon is na Jan-Bram van Luit tot 1992 aangebleven als hoofdtrainer van de zwemafdeling. Ton Broekhuis heeft daarna het trainersstokje overgenomen van Eric Pardon. Door financiële problemen (waterpolo) van de vereniging werd de zwemafdeling binnen de club het kind van de rekening. In april 1995 hield de afdeling wedstrijdzwemmen nog slechts drie kwartier trainingstijd in de week over. Op advies van trainer Ton Broekhuis zijn toen 12 zwemmers overgestapt naar IJsselmeer, 4 naar Torpedo en is de rest destijds zelfs gestopt met hun sport. De afdeling wedstrijdzwemmen van HZC de Robben stierf in 1995 een roemloze dood. Op de ALV van 28 september 2011 besloot de vereniging zichzelf te organiseren in 4 afdelingen. Er wordt een indeling gehanteerd in recreatiesport die bestaat uit een afdeling Elementair (diploma zwemmen) en een afdeling voor trim/fitness zwemmen. Daarnaast de wedstrijdsport bestaande uit een afdeling voor zwemmen en een waterpoloafdeling. Daarmee is de absolute wens uitgesproken om weer te komen tot een afdeling wedstrijdzwemmen binnen de vereniging.  Wordt vervolgd!

Ajax op bezoek bij HZC de Robben

U leest het goed! 13 september jongstleden was Ajax inderdaad op bezoek bij HZC de Robben. Op verzoek van ondergetekende was Ronald Pieloor bereid om af te reizen naar Hilversum. Ronald Pieloor heeft zitting in de Bestuursraad van Ajax, het hoogste bestuursorgaan van de gerenommeerde voetbalclub. Ronald Pieloor heeft, als vertegenwoordiger van de fans binnen de bestuursraad, zich onder andere ingezet voor het erfgoed van Ajax. Dat laatste heeft geleid tot een beleidsplan “Erfgoed Ajax”. En dat was nu precies de reden waarom er door ondergetekende contact is gezocht met Ronald. Nu al weer heel wat jaren ben ik bezig het verzamelen, archiveren en digitaliseren van sportief erfgoed van de HZC, Z.V. de Robben en HZC de Robben. Het gaat hier om allerlei objecten die op enigerlei wijze verband houden met de zwemsportgeschiedenis of identiteit van HZC, Z.V. de Robben en HZC de Robben. Het betreft memorabilia waar een emotionele waarde mee is verbonden, no of mogelijk in de toekomst. Graag verwijs ik alle lezers naar de button “Vereniging” / “Historie” voor een vluchtig inkijkje in de historie van HZC de Robben. Een historie die begon met de oprichting van de HZC op 24 augustus 1932:

HZC201932

 

Vele Hilversummers leerden zwemmen bij de HZC. Dit onder deskundige leiding van mevrouw Snelle. Op onderstaande foto mevrouw Snelle op de duikplank in het zwembad aan de Kapelstraat. We zien voor haar een jonge Ineke Tigelaar (voor haar zwemdiploma A) die later als lid van de Robben voor Nederland uit zou komen op de Olympische Spelen van 1964 in Tokio.

Klik hier voor inzage in het eerste jubileumboek van de HZC (1932-1937)

Op 15 oktober 1940 splitste een grote groep leden zich af van de HZC en verenigden zich in de nieuwe Hilversumse vereniging Z.V. de Robben:

Klik hier voor inzage in het eerste jubileumboek van Z.V. De Robben (1940-1945)   Vele grote Robbensuccessen werden er vanaf 1940, onder leiding van kampioenenkweker Jan Stender, voorbereid in zwembad Crailoo. Hieronder een mooi overzichtsplaatje .

De noeste trainingsarbeid onder leiding van Jan Stender wierp zijn welbekende vruchten af. HZC de Robben heeft uiteindelijk deelnemers voortgebracht tijdens de Olympische Spelen van 1948 (Londen), 1952 (Helsinki), 1960 (Rome), 1964 (Tokio), 1968 (Mexico), 1972 (München), 1976 (Montreal) en 1980 (Moskou).

Hieronder bijvoorbeeld de deelnemerspas van Henk Hermsen. Henk was deelnemer aan de Spelen van 1960 en 1964. Voor Robbenleden die het niet weten, Henk is de vader van Ilona Hermsen. Ilona, zelf oud-jeugdinternational ,die zich momenteel inzet voor het opleiden van nieuw waterpolotalent binnen de vereniging.

Tokio 1964:

HZC de Robben bezit een ongelooflijk rijke sporthistorie. Een historie die uniek sporterfgoed heeft opgeleverd. De verantwoordelijkheid die dat met zich meebrengt is door de jaren heen door de vereniging maar weinig serieus genomen. Goede resultaten en grote successen waren ook zo gewoon. Zeker nu het de vereniging sportief wat minder voor de wind gaat moet de vereniging echter haar verantwoordelijkheid betreffende het sportieve erfgoed oppakken. Een mooi opdracht op weg naar de 100e verjaardag van de club,

In dat kader moet het bezoek van Ronald Pieloor  (Ajax)  dan ook gezien worden. Het was een zeer interessant gesprek. Gebleken is dat beide partijen iets voor elkaar konden en ook in de toekomst kunnen betekenen. Er waren ook directe verbanden. Zo was Robbentrainer Jan Stender in zijn tijd een alom gerespecteerd conditietrainer. Destijds was hij dan ook de begeleider van voetbalkeeper Gert Bals.  Een keeper die ook heel wat wedstrijden bij Ajax 1 onder de lat heeft gestaan. En zeker niet uit de lucht gegrepen wordt nog steeds de meest getalenteerde waterpolospeler (en Robben lid) die Nederland heeft voortgebracht , Nico Landeweerd, nog steeds de “Johan Cruijff van het Nederlandse waterpolo” genoemd.

Jan-Bram van Luit en Ronald Pieloor bladerend in historisch materiaal:

Ondergetekende zal, als bestuurslid algemene zaken, het kalenderjaar 2014 gebruiken om een beleidsplan “Erfgoed HZC de Robben” op te stellen en dit voorleggen aan het Bestuur. Een beleidsplan op weg naar de 100e verjaardag van de vereniging. Het start met het verzamelen van het materiaal, maar het ontsluiten van het materiaal voor een ieder is natuurlijk de belangrijkste zaak.

Ondertussen gaat de zoektocht naar historisch erfgoed van de HZC, Z.V. De Robben en HZC de Robben natuurlijk onverminderd door. Mocht u in het bezit zijn van historisch materiaal betreffende onze vereniging neem dan contact op met ondergetekende via: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

In de meeste gevallen zal het gaan om het digitaliseren van het materiaal dat uiteraard met uiterste zorg behandeld zal worden en na afloop keurig geretourneerd. Maar schenken kan/mag natuurlijk ook. In het bezit van sportief erfgoed van HZC de Robben? Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Jan-Bram van Luit

                                                                              

 

 

 

 

 

 

 

Historie

In het tijdschrift (2009, nr.2) Eigen Perk van de Hilversumse Historische Kring “Albertus Perk” is een artikel van Jan-Bram van luit verschenen onder de titel “Op het gift der tweespalt glorieerde de    zwemsport in Hilversum. Het doet verslag van de beginjaren van het Hilversumse zwemmen waar de HZC, de Robben en later HZC de Robben een belangrijke rol in hebben gespeeld.

bekijk het artikel (klik op "bekijk het artikel")

1960: Zwembad Crailoo te Hilversum. Veel Robbenpubliek bij een wedstrijd van dames1.

Sportief erfgoed HZC de Robben

De HZC is opgericht op 24 augustus 1932, Z.V. De Robben op 15 oktober 1940 en op 1 januari 1971 ontstond HZC de Robben. Een vereniging met maar liefst drie verjaardagen per jaar en met een lange en indrukwekkende clubhistorie. Een prominente vereniging in Nederland met internationale faam en naamsbekendheid. Wie het bovenstaande artikel “Op het gift der tweespalt glorieerde de zwemsport in Hilversum” heeft gelezen, begrijpt dat HZC de Robben een grote verantwoordelijkheid heeft bij de borging van het erfgoed van de vereniging. Een voor Nederlandse begrippen uniek erfgoed. Nu al weer heel wat jaren verzamelt, archiveert en digitaliseert ondergetekende dit unieke erfgoed van de vereniging. Het gaat hierbij niet alleen om fysiek erfgoed (bekers, vaantjes, plakboeken etc.), maar ook om beeld- en geluidsmateriaal. Het is zaak dat we ook in de toekomst onze historie kunnen terugvinden. Verder, en zeker niet onbelangrijk, is het dat we ook een categorie immaterieel erfgoed gaan onderkennen. Dat is het onderhouden van de belangrijke band met onze oud-sporters, maar ook die met clubtradities zoals er waren “de Paas-duik”, de “Paas-loop”, clubkampioenschappen, de Nico Landeweerd Cup etc. Met een historie als die van HZC de Robben behoort dit alles eigenlijk geen “verzamelaarswerk” te zijn, maar verdient het een gedegen beleidsplan en ondersteuning met de juiste middelen. Ondergetekende zal, als bestuurslid algemene zaken, het kalenderjaar 2014 gebruiken om een beleidsplan “Erfgoed HZC de Robben” op te stellen en dit voorleggen aan het Bestuur. Een beleidsplan op weg naar de 100e verjaardag van de vereniging. Het start met het verzamelen van het materiaal, maar het ontsluiten van het materiaal voor een ieder is natuurlijk de belangrijkste zaak.

Bezit u historisch erfgoed van HZC de Robben? Ondertussen gaat de zoektocht naar historisch erfgoed van de HZC, Z.V. De Robben en HZC de Robben natuurlijk onverminderd door. Mocht u in het bezit zijn van historisch materiaal betreffende onze vereniging neem dan contact op met ondergetekende via: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. In de meeste gevallen zal het gaan om het digitaliseren van het materiaal dat uiteraard met uiterste zorg behandeld zal worden en na afloop keurig geretourneerd. Maar schenken kan/mag natuurlijk ook.

Jan-Bram van Luit